Codeïne en paracetamol

Wat is codeïne en paracetamol?

Codeïne en paracetamol zijn beide pijnstillende stoffen. Paracetamol werkt daarnaast koortsverlagend. Deze werkzame stoffen vormen samen een krachtige pijnstiller tegen lichte tot matige pijn.

Pijnstillers op basis van codeïne en paracetamol zijn verkrijgbaar in verschillende soorten en sterktes, waaronder:

  • Tabletten codeïne met paracetamol in de varianten 500 mg paracetamol/10 mg codeïne, 500 mg paracetamol /20 mg en 500 mg paracetamol /50 mg.
  • Zetpillen met codeïne en paracetamol in de varianten 250 mg paracetamol /5 mg codeïne, 500 mg paracetamol /10 mg codeïne, 500 mg paracetamol /40 mg codeïne, 1000 mg paracetamol /20 mg codeïne en 1000 mg paracetamol /60 mg codeïne.

Geneesmiddelen met een combinatie van paracetamol en codeïne worden alleen op recept verstrekt.

Waar wordt codeïne en paracetamol voor gebruikt?

Pijnstillers op basis van paracetamol en codeïne worden gebruikt bij pijnklachten die eventueel gepaard gaan met koorts. U kunt deze pijnstiller bijvoorbeeld gebruiken bij:

  • Griep en verkoudheid;
  • Hoofdpijn, waaronder migraine en clusterhoofdpijn;
  • Zenuwpijn, zoals aangezichtspijn;
  • Kiespijn.

Codeïne werkt pijnstillend, doordat het invloed heeft op het centrale zenuwstelsel. De pijnprikkels worden onder invloed van dit middel minder goed doorgegeven aan het pijncentrum in de hersenen. Paracetamol heeft invloed op bepaalde een proteïne die zich op de oppervlakte van een zenuwcel bevindt. Hierdoor wordt het pijnsignaal verstoord. Bij pijn en/of koorts adviseren artsen om eerst alleen paracetamol te nemen. Deze pijnstiller geeft het minste risico op bijwerkingen en heeft in principe een goed pijnstillend en koortsverlagend effect. Als dit niet afdoende is tegen de pijn, kan een medicijn met paracetamol en toegevoegde codeïne helpen.

Hoe gebruik ik het middel?

In welke vormen is de werkzame stof verkrijgbaar? Geneesmiddelen op basis van codeïne en paracetamol zijn verkrijgbaar als tablet en als zetpil. Slik de tablet door met behulp van wat vloeistof. De werking begint meestal na een halfuur. De zetpil wordt in de anus aangebracht. De werkzame stoffen worden dan opgenomen via het darmslijmvlies. Het effect is binnen een uur merkbaar. In de bijsluiter staat beschreven hoe u de zetpil het gemakkelijkst aanbrengt.

Hoeveel mag ik ervan innemen? Een arts bepaalt hoe vaak en hoe lang u pijnstillers op basis van codeïne en paracetamol moet gebruiken. De juiste dosering hangt af van de sterkte van de tablet of zetpil. In de bijsluiter van het medicijn vindt u meer informatie over de aanbevolen dosering.

Hoe vaak mag ik het gebruiken? Zorg ervoor dat er minimaal 4 uur (bij tabletten) tot 6 uur (bij zetpillen) verstreken zijn voordat u aan de volgende dosis begint.

Hoelang mag ik het blijven innemen? Gebruik pijnstillers met codeïne en paracetamol altijd zo kort mogelijk en bij voorkeur in de laagst mogelijke sterkte en dosering. Gebruik de medicijnen niet langer dan drie dagen achtereen. Overleg met een arts als de klachten na drie dagen niet zijn verminderd.

Geneesmiddelen met codeïne zijn niet geschikt voor kinderen jonger dan 12 jaar.

Wat moet ik doen als ik een dosis ben vergeten? Neem het medicijn alsnog in als u deze vergeten bent. Neem de daarop volgende dosis na minimaal 4 tot 6 uur in.  Neem nooit een dubbele portie om de vergeten dosis in te halen.

Wat zijn mogelijke bijwerkingen?

Pijnstillers met codeïne en paracetamol kunnen soms bijwerkingen geven, zoals:

Soms

  • obstipatie (verstopping)
  • slaperigheid en/of sufheid

Zelden

  • duizeligheid
  • misselijkheid
  • hoofdpijn
  • oedeem (vochtophoping)
  • allergische reacties

Zeer zelden

  • moeilijker kunnen ademhalen
  • slaapapneu

In de bijsluiter staat meer informatie over de mogelijke bijwerkingen.

Heeft codeïne en paracetamol wisselwerkingen met andere medicijnen?

Geneesmiddelen kunnen soms elkaars werking beïnvloeden. Medicijnen met codeïne en paracetamol hebben een wisselwerking met onder andere:

  • Bepaalde kalmerings, slaap- of sterke pijnstillende middelen op basis van centraal dempende stoffen;
  • Bepaalde antidepressiva of andere medicatie die gebruikt wordt bij geestelijke aandoeningen;
  • Medicijnen uit de groep barbituraten (tegen epilepsie);
  • Chlooramfenicol (tegen infecties);
  • Zidovudine (medicijn bij aids);
  • Medicijnen waardoor het bloed minder snel stolt, zoals warfarine, dicoumarol en acenocoumarol;
  • Het ontwenningsmiddel naltrexon;
  • Domperidon en metoclopramide (tegen misselijkheid en braken);
  • Cholestyramine (medicijn tegen te hoog cholesterolgehalte);
  • Isoniazide (een geneesmiddel tegen tuberculose);
  • Lamotrigine (een antielepsiemiddel).

In de bijsluiter staat meer informatie over dit onderwerp.

Mag ik dit middel gebruiken als ik zwanger ben of borstvoeding geef?

Zwangerschap: gebruik pijnstillers op basis van codeïne en paracetamol uitsluitend in overleg met een arts. De werkzame stof codeïne mag in ieder geval niet vlak voor en tijdens de bevalling worden ingenomen omdat dit de ademhaling van het kind kan verstoren.

Borstvoeding: paracetamol en codeïne komen in de moedermelk terecht. Gebruik dit medicijn niet als u borstvoeding geeft.

Vruchtbaarheid: het is niet waarschijnlijk dat de werkzame stoffen paracetamol en codeïne invloed hebben op de vruchtbaarheid.

Kan ik bij gebruik van codeïne en paracetamol autorijden, alcohol drinken en alles eten of drinken?

Autorijden: het gebruik van codeïne kan leiden tot slaperigheid, duizeligheid of sufheid. Neem geen deel aan het verkeer als u last heeft van dit soort bijwerkingen.

Alcohol: sterke drank kan de bijwerkingen van medicijnen met codeïne versterken. Drink geen alcohol zolang u dit geneesmiddel gebruikt.

Voeding: er gelden geen waarschuwingen wat betreft voeding bij het gebruik van dit medicijn.

Kan ik zomaar stoppen met dit middel?

Gebruikt u pijnstillers met codeïne en paracetamol af en toe en niet langer dan enkele dagen achtereen, dan kunt u direct stoppen met het innemen ervan. Gebruikt u de medicijnen langdurig, dan is het beter om geleidelijk aan af te bouwen.

Welke medicijnen bevat codeïne en paracetamol?

Codeïne en paracetamol zijn verwerkt in:

  • Co-Codamol 
  • Zapain
  • Solpadol  
  • Kapake.

Bronnen:

‘Paracetamol met codeïne’, ontleend aan Apotheek.nl (Koninklijke Nederlandse Maatschappij ter bevordering der Pharmacie), https://www.apotheek.nl/medicijnen/paracetamol-met-codeine

‘Paracetamol/codeïne’, ontleend aan Farmacotherapeutisch Kompas (Zorginstituut Nederland), https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/bladeren/preparaatteksten/p/paracetamol_codeine

‘Patiëntenbijsluiter Paracetamol/Codeïnefosfaat Aurobindo 500/10 mg, tabletten’, ontleend aan Geneesmiddeleninformatiebank.nl (College ter Beoordeling van Geneesmiddelen), https://www.geneesmiddeleninformatiebank.nl/ords/f?p=111:3::SEARCH:NO::P0_DOMAIN,P0_LANG,P3_RVG1:H,NL,26237

Toon meer