Fluconazol

Wat is fluconazol?

De werkzame stof fluconazol is een antischimmelmiddel. Dit medicijn beschadigt de celwand van de schimmel, waardoor deze zich niet verder kan uitbreiden.

Antischimmelmiddelen op basis van fluconazol zijn verkrijgbaar in de volgende sterktes:

  • 10 mg en 40 mg per milliliter (poeder voor drank);
  • 50 mg, 100 mg en 150 mg (capsules).

Voor dit medicijn heeft u een recept van een arts nodig.

Waar wordt fluconazol voor gebruikt?

Een antischimmelmedicijn met fluconazol wordt gebruikt bij schimmelinfecties van de huid en slijmvliezen. Artsen schrijven dit middel ook voor bij schimmelinfecties van de organen.

Schimmelinfecties van de huid

Als het evenwicht tussen de schimmels en gisten op de huid verandert, kunnen bepaalde schimmelsoorten de overhand krijgen. Daardoor kunnen er huidproblemen ontstaan, zoals jeuk, een rode en/of vlekkerige huid, een schilferende huid en blaasjes. Bekende voorbeelden van schimmelinfecties op de huid zijn zwemmerseczeem (voetschimmel), ringworm (cirkelvormige eczeemplekken), pityriasis versicolor (verkleurde plekjes op de huid) en kalknagels (schimmelnagels, te herkennen aan een dikke, brokkelige witgele nagel). Als een antischimmelcrème niet voldoende werkt, kan een arts een inwendige antischimmelkuur voorschrijven. De schimmelinfectie wordt dan van binnenuit aangepakt.

Schimmelinfecties van de slijmvliezen

Ook de slijmvliezen kunnen geïnfecteerd zijn met een schimmel- of gistsoort. Vaak gaat het daarbij om candida, een gistsoort die onder andere spruw (zweertjes in de mond en/of slokdarm) en vaginale infecties (geeft klachten als vaginale jeuk en afscheiding) kan veroorzaken. Een behandeling met fluconazolcapsules of drank zorgt ervoor dat de infectie snel geneest.

Schimmelinfecties in de organen

Schimmelinfecties kunnen ook het lichaam binnendringen. De infectie kan dan ook de organen bereiken, zoals de hersenen, de longen of het hart. Mensen die een verzwakte weerstand hebben, zijn gevoeliger voor een inwendige schimmelinfectie. Bij een antischimmelkuur om in te nemen, kan het medicijn de schimmels van binnenuit bereiken zodat de infectie geneest. Artsen schrijven een antischimmelmedicijn soms ook voor om een nieuwe infectie te voorkomen.

Hoe gebruik ik het middel?

In welke vormen is de werkzame stof verkrijgbaar? Geneesmiddelen met fluconazol zijn verkrijgbaar als capsule en drank. Slik de capsule in zijn geheel door met voldoende vloeistof. Heeft u moeite met slikken, dan kunt u de capsule ook openmaken en de inhoud innemen met wat vla of yoghurt. Als u de drank gebruikt, moet u de fles eerst goed schudden. In de bijsluiter staat hoe u de drank doseert met behulp van een doseerspuitje.

Fluconazol is ook verkrijgbaar als infuusvloeistof. Deze tekst gaat alleen over de oraal in te nemen medicatie.

Hoeveel mag ik ervan innemen? De dosering van dit medicijn verschilt per aandoening. Een arts kan bepalen hoeveel fluconazol u nodig heeft. Over het algemeen gelden voor de dosering bij volwassenen de volgende richtlijnen:

  • Bij schimmelinfecties van de vagina of penis: eenmalig 1 dosis à 150 mg.
  • Bij voetschimmel en de meeste andere schimmelinfecties van de huid: eenmaal per week 1 dosis à 150 mg of eenmaal daags 50 mg.
  • Bij spruw: eenmaal daags 50 tot 400 mg.

Voor kinderen kan een arts een aangepaste dosering voorschrijven. De werkzame stof fluconazol is geschikt voor kinderen in alle leeftijden. In de bijsluiter vindt u meer informatie over de dosering.

Hoe vaak mag ik het gebruiken? Een arts bepaalt hoe vaak u dit medicijn moet innemen. Bij sommige aandoeningen is een eenmalige dosis voldoende. Bij andere aandoeningen moet u het medicijn meerdere keren per week innemen of iedere dag. Houdt u zich aan de dosering van een arts.

Hoelang mag ik het blijven innemen? Bij sommige aandoeningen schrijft een arts een kuur van dit middel voor. De kuur kan enkele dagen tot enkele weken of zelfs maanden duren. U moet de kuur helemaal afmaken, ook als de klachten al voor afloop van de kuur afnemen. Als u te vroeg stopt, kan de schimmelinfectie snel terugkomen. Bij andere aandoeningen, zoals vaginale schimmelinfectie, hoeft u dit antischimmel maar eenmaal in te nemen.

Wat moet ik doen als ik een dosis ben vergeten? Neem nooit een dubbele dosis van dit medicijn om een vergeten dosis in te halen. Als u vergeten bent om de capsule of de drank in te nemen, doe dat dan alsnog tenzij het al bijna tijd is voor de volgende dosis. In de bijsluiter vindt u instructies hiervoor.

Wat zijn mogelijke bijwerkingen?

De werkzame stof fluconazol kan soms bijwerkingen geven, waaronder:

Vaak

  • maagdarmklachten, zoals buikpijn, winderigheid, diarree, misselijkheid, braken
  • hoofdpijn

Soms

  • duizeligheid
  • toevallen
  • verminderde eetlust
  • droge mond

Zelden

  • slaperigheid
  • leverproblemen
  • huiduitslag door overgevoeligheid.

Meer bijwerkingen staan vermeld in de bijsluiter. Krijgt u last van bijwerkingen, overleg dan met een arts of apotheker.

Heeft fluconazol wisselwerkingen met andere medicijnen?

Fluconazol kan de werking van andere medicijnen beïnvloeden. Omgekeerd kunnen andere medicijnen ook invloed hebben op fluconazol. Wisselwerkingen met fluconazol komen onder andere voor bij:

  • Rifampicine of rifabutine (antibiotica tegen infecties);
  • Amitriptyline, nortriptyline (antidepressiva);
  • Amfotericine B, voriconazol (andere antischimmelmiddel);
  • Bloedverdunners (zoals warfarine);
  • Benzodiazepinen zoals midazolam of triazolam (rustgevende of slaapopwekkende middelen);
  • Carbamazepine, fenytoïne (gebruikt bij toevallen);
  • Nifedipine, isradipine, amlodipine, felodipine en losartan (bij hoge bloeddruk);
  • Ciclosporine, everolimus, sirolimus of tacrolimus (om de afweer te onderdrukken);
  • Statinen zoals atorvastatine, simvastatine en fluvastatine (cholesterolverlagers);
  • Niet-steroïde ontstekingsremmers, zoals celecoxib, flurbiprofen, naproxen, ibuprofen, lornoxicam, meloxicam, diclofenac;
  • Anticonceptiepil;
  • Geneesmiddelen bij diabetes, zoals chloorpropamide, glibenclamide, glipizide of tolbutamide;
  • Theofylline (gebruikt bij de behandeling van astma);
  • Vitamine A (voedingssupplement);
  • Hydrochloorthiazide (plasmiddel).

Gebruikt u een van deze geneesmiddelen en wilt u fluconazol erbij gaan gebruiken, overleg dan met een arts.

Mag ik dit middel gebruiken als ik zwanger ben of borstvoeding geef?

Zwangerschap: wilt u een antischimmel met fluconazol gebruiken en u bent zwanger, overleg dan eerst met een arts. Over het algemeen kan een eenmalige dosis tot 150 mg geen kwaad. Moet u het medicijn vaker gebruiken of in een hogere dosering, dan is dit geneesmiddel niet voor u geschikt. Een arts kan dan misschien een veiliger antischimmel voorschrijven.

Borstvoeding: geeft u borstvoeding, dan kunt u dit geneesmiddel alleen gebruiken als u eenmalig 1 dosis van maximaal 200 mg nodig heeft. Heeft u een korte kuur nodig, overleg dan eerst met een arts. Langdurig gebruik van dit middel wordt afgeraden aan vrouwen die borstvoeding geven. Een arts kan dan misschien een veiliger middel voorschrijven.

Vruchtbaarheid: medicijnen met fluconazol hebben voor zover bekend geen effect op de vruchtbaarheid. Dit geneesmiddel wordt echter niet aangeraden voor zwangere vrouwen. Wilt u op korte termijn zwanger worden en moet u het geneesmiddel langdurig gebruiken, dan kunt u een arts beter om een ander antischimmelmiddel vragen dat wel veilig is.

Kan ik bij gebruik van fluconazol autorijden, alcohol drinken en alles eten of drinken?

Autorijden: in principe kunt u gewoon deelnemen aan het verkeer als u behandeld wordt met dit medicijn. De werkzame stof fluconazol geeft meestal geen bijwerkingen die gevaarlijk kunnen zijn als u achter het stuur zit. Krijgt u toch last van bijwerkingen als duizeligheid of toevallen, rijd dan geen auto totdat u zich weer helemaal goed voelt.

Alcohol: de werkzame stof fluconazol heeft geen wisselwerking met alcohol. Dat betekent dat u geen rekening hoeft te houden met waarschuwingen op het gebied van sterke drank.

Voeding: u kunt dit geneesmiddel met of zonder voedsel innemen. Als u behandeld wordt met fluconazol kunt u gewoon blijven eten zoals u gewend bent. De werkzame stof reageert niet op bepaalde voedingsmiddelen.

Kan ik zomaar stoppen met dit middel?

Maak de voorgeschreven antischimmelkuur altijd helemaal af, dan weet u zeker dat alle gisten en schimmels gedood worden. Als u te vroeg stopt, kan de infectie weer opvlammen. Wilt u toch stoppen met dit medicijn, bijvoorbeeld omdat u veel last heeft van bijwerkingen, overleg dan eerst met een arts.

Welke medicijnen bevatten fluconazol?

Fluconazol is verwerkt in de volgende medicijnen:

  • Diflucan
  • Fluconazolum
  • Fluconazol

 

Bronnen

Apotheek.nl (z.j.). Fluconazol, geraadpleegd op 16 november 2018, op https://www.apotheek.nl/medicijnen/fluconazol#!

Farmacotherapeutisch Kompas (z.j.). Fluconazol (systemisch), geraadpleegd op 16 november 2018, op https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/bladeren/preparaatteksten/f/fluconazol__systemisch_#samenstelling

Geneesmiddeleninformatiebank.nl (z.j.). Diflucan 10 mg/ml, poeder voor orale suspensie, geraadpleegd op 16 november 2018, op https://www.geneesmiddeleninformatiebank.nl/ords/f?p=111:3::SEARCH:NO::P0_DOMAIN,P0_LANG,P3_RVG1:H,NL,114911

Geneesmiddeleninformatiebank.nl (z.j.). Diflucan 100 mg, capsule, hard, geraadpleegd op 16 november 2018, op https://www.geneesmiddeleninformatiebank.nl/ords/f?p=111:3::SEARCH:NO::P0_DOMAIN,P0_LANG,P3_RVG1:H,NL,14767

 

Toon meer