Problemy z tarczycą

W przypadku niedoczynności tarczycy mogą wystąpić między innymi następujące objawy:

• Przyrost masy ciała;
• Brak energii i zmęczenie;
• Niska częstość akcji serca;
• Szybkie i częste odczuwanie zimna;
• Zaparcia;
• Wypadanie włosów;
• Obrzęk powiek i twarzy;
• Powiększona tarczyca;
• Zmiana głosu;
• Sucha i blada skóra;
• Nieregularne miesiączki;
• Zaburzenia koncentracji;
• Problemy psychiczne;
• Bóle mięśni.

Objawów jest tak wiele, ponieważ hormony produkowane przez tarczycę trafiają do krwi i mają wpływ na cały organizm. Choroba ta bywa czasem trudna do rozpoznania, zwłaszcza gdy objawy nie są wyraźne.

W przypadku nadczynności tarczycy mogą wystąpić między innymi następujące objawy:

• Pocenie się;
• Zmęczenie;
• Kołatanie serca;
• Uczucie niepokoju;
• Utrata masy ciała;
• Biegunka;
• Drżenie;
• Ciepła i wilgotna skóra;
• Powiększone i wyłupiaste oczy;
• Powiększona tarczyca;
• Nieregularne miesiączki;
• Zwiększony apetyt;
• Bezsenność.

Jak wyjaśniono powyżej, należy rozróżnić niedoczynność i nadczynność tarczycy. Przyczyną niedoczynności tarczycy jest w większości przypadków choroba autoimmunologiczna. W takim przypadku organizm wytwarza przeciwciała przeciwko własnej tarczycy, w wyniku czego tarczyca produkuje za mało hormonów. Najczęściej przyczyną tej choroby autoimmunologicznej jest choroba Hashimoto. W tej chorobie tarczyca ostatecznie całkowicie przestaje działać. Choroba ta jest przewlekła i występuje głównie u kobiet.

Inne przyczyny niedoczynności tarczycy to: zapalenie tarczycy po porodzie, operacja tarczycy, naświetlanie szyi, stosowanie leków z litem lub jodem albo leczenie jodem radioaktywnym. Ryzyko rozwoju choroby tarczycy jest większe, jeśli występuje ona w rodzinie lub po porodzie. Również w przypadku nadczynności tarczycy przyczyną jest najczęściej choroba autoimmunologiczna, zwana chorobą Gravesa-Basedowa. W tym przypadku tarczyca produkuje zbyt dużo hormonów.

Ponieważ zarówno niedoczynność, jak i nadczynność tarczycy to poważne schorzenia wymagające leczenia farmakologicznego, samodzielnie można zrobić niewiele. Skontaktuj się jednak z lekarzem, jeśli jesteś leczony z powodu niedoczynności tarczycy i pojawią się u Ciebie następujące objawy:

• Spowolnienie;
• Szybkie odczuwanie zimna;
• Obrzęk powiek;
• Wypadanie włosów;
• Sucha skóra.

Są to objawy, które mogą być spowodowane niedoborem hormonów tarczycy.

Skontaktuj się również z lekarzem, jeśli wystąpią u Ciebie następujące objawy:

• Nerwowość i uczucie niepokoju;
• Ból w klatce piersiowej;
• Ból głowy;
• Pocenie się;
• Utrata masy ciała;
• Wahania nastroju;
• Biegunka.

Są to objawy, które mogą być spowodowane nadmiarem hormonów tarczycy.

Ponieważ zarówno niedoczynność, jak i nadczynność tarczycy to poważne schorzenia wymagające leczenia farmakologicznego, samodzielnie można zrobić niewiele. Ważne jest jednak, aby kobiety, które chcą zajść w ciążę i mają nadczynność tarczycy, najpierw zostały poddane leczeniu. Zbyt wysoki poziom hormonów tarczycy we krwi może bowiem stanowić zagrożenie dla dziecka, takie jak opóźnienie wzrostu i wady czaszki. Gdy wartości hormonów wrócą do normy, można bezpiecznie zajść w ciążę. Ważne jest także zdrowe i zróżnicowane odżywianie oraz regularna aktywność fizyczna. Dzięki temu poczujesz się lepiej. Osoby palące i cierpiące na nadczynność tarczycy mają również większe ryzyko (dalszego) wytrzeszczu oczu.

Jeśli zgłosisz się do lekarza rodzinnego z podejrzeniem problemów z tarczycą, w pierwszej kolejności zostanie zlecone badanie krwi, aby sprawdzić, czy tarczyca działa prawidłowo.

Sprawdzane są dwie wartości: wolna T4 (hormon tarczycy) i TSH (hormon tyreotropowy). Prawidłowy poziom wolnej T4 wynosi od 9,0 do 24,0 pmol/l, a TSH od 0,4 do 4,0 mU na litr. W niedoczynności tarczycy poziom wolnej T4 we krwi jest obniżony, a poziom TSH podwyższony. W nadczynności tarczycy poziom wolnej T4 we krwi jest zbyt wysoki, a poziom TSH obniżony.

Sztuczny hormon tarczycy

Niedoczynność tarczycy można skutecznie leczyć sztucznym hormonem tarczycy, takim jak Levothyroxine. Jeśli przyczyną niedoczynności tarczycy jest choroba Hashimoto, operacja tarczycy lub leczenie jodem radioaktywnym, istnieje duże prawdopodobieństwo, że będziesz musiał przyjmować tabletki z hormonem tarczycy przez całe życie. Zazwyczaj tabletki należy przyjmować raz dziennie, o tej samej porze i na czczo. Jeśli masz mniej niż 60 lat i nie masz problemów z sercem, zwykle rozpoczyna się leczenie od wysokiej dawki. Jeśli jednak masz powyżej 60 lat lub masz problemy z sercem, leczenie zaczyna się od niskiej dawki, którą stopniowo się zwiększa. Ponieważ siła działania leku Levothyroxine może się różnić w zależności od marki lub opakowania, ważne jest, aby zawsze stosować tę samą markę.

Leki

Nadczynność tarczycy można leczyć lekami, jodem radioaktywnym lub operacyjnie. Lekarz wspólnie z Tobą zdecyduje, która metoda leczenia będzie dla Ciebie najodpowiedniejsza. Zależy to między innymi od możliwych wad i Twojej sytuacji osobistej, na przykład planów dotyczących potomstwa. Jeśli wybierzesz leczenie farmakologiczne, prawdopodobnie najpierw otrzymasz Thiamazol lub Levothyroxine, lek o podobnym działaniu, który hamuje pracę tarczycy. Może być on stosowany w połączeniu z beta-blokerem, jeśli masz nasilone objawy, takie jak kołatanie serca i nadmierne pocenie się. Po około sześciu tygodniach kontrolowane są Twoje wyniki i otrzymujesz lek ze sztucznym hormonem tarczycy, taki jak Levothyroxine.

Zazwyczaj tabletki należy przyjmować raz dziennie, o tej samej porze i na czczo. Następnie po 6 tygodniach ponownie sprawdzane są wyniki, po czym ewentualnie zmienia się dawkę. Zamiast tych leków można również wybrać titrację, podczas której otrzymuje się niską dawkę Thiamazolu. Jest to podawane przez internistę. Ponieważ siła działania leku Levothyroxine może się różnić w zależności od marki lub opakowania, ważne jest, aby zawsze stosować tę samą markę. Jeśli wybierzesz leczenie jodem radioaktywnym, w szpitalu wypijasz płyn zawierający tę substancję. Trafia ona przez krew do tarczycy i działa szybko. Dzięki promieniowaniu jodu tarczyca przestaje działać. Metoda ta jest bezpieczna, ponieważ radioaktywna substancja jest naturalnie wydalana z organizmu z moczem.

Minusem tego leczenia jest to, że po kilku latach tarczyca może zacząć pracować zbyt wolno i wtedy będziesz musiał przyjmować leki. Pamiętaj również, że przez sześć miesięcy po przyjęciu jodu radioaktywnego nie wolno zachodzić w ciążę.

Operacja

Ostatecznie można również wybrać operację w celu leczenia nadczynności tarczycy. Podczas zabiegu usuwa się część tarczycy. Zaletą tego rozwiązania jest zmniejszenie ucisku na tchawicę oraz obrzęku, ale istnieje ryzyko, że tarczyca później zacznie pracować zbyt wolno i konieczne będzie przyjmowanie leków. Istnieje również ryzyko przewlekłej chrypki, jeśli uszkodzony zostanie nerw przebiegający przez tarczycę.

Zarówno w leczeniu niedoczynności, jak i nadczynności tarczycy, znalezienie odpowiedniej dawki leków może zająć kilka miesięcy. W przypadku choroby Gravesa-Basedowa krew jest zwykle kontrolowana co trzy miesiące. Możliwe jest czasowe odstawienie leków, po czym należy ponownie kontrolować krew w różnych odstępach czasu. Około połowa osób po tym okresie ma trwałą, prawidłowo funkcjonującą tarczycę. Jeśli po odstawieniu leków choroba powróci, konieczne jest dalsze leczenie farmakologiczne lub wybór leczenia jodem radioaktywnym albo operacji.

Możliwe działania niepożądane Thiamazolu to nudności, bóle stawów i wysypka. Rzadkim działaniem niepożądanym jest zbyt szybki spadek liczby białych krwinek. Działania niepożądane Levothyroxine to pocenie się, kołatanie serca, ból w klatce piersiowej i biegunka. Inne leki, które przyjmujesz, mogą również wpływać na leczenie tarczycy. Mogą wzajemnie osłabiać lub wzmacniać swoje działanie, co może być szkodliwe. Zawsze informuj lekarza, jeśli przyjmujesz inne leki.

Jak opisano powyżej, różne metody leczenia nadczynności tarczycy mają swoje zalety i wady. Przede wszystkim należy pamiętać, że po pewnym czasie tarczyca może zacząć pracować zbyt wolno i wtedy konieczne będzie przyjmowanie sztucznych hormonów tarczycy.