Neuropathische pijn

Neuropathische pijn kan schrijnend, brandend of stekend zijn en gaat vaak gepaard met ‘normale’ pijn. Neuropathische pijn treedt vaak slechts aan één zijde van het lichaam op en is bijna altijd chronisch. De pijn kan dus jarenlang aanhouden, is zeer hinderlijk en vaak moeilijk te behandelen.

De bekendste symptomen van neuropathische pijn zijn:

• Hevige, spontane pijn.
• Een prikkel die normaal geen pijn veroorzaakt, zoals het aanraken van de huid, veroorzaakt plots veel pijn.
• Een prikkel die licht pijnlijk is, zoals een speldenprik, veroorzaakt intense pijn.
• De getroffen plek wordt ook zonder aanraking steeds gevoeliger.
• Abnormale gewaarwordingen in een lichaamsdeel, zoals elektrische schokken, trillingen, tintelingen, jeuk en een dof of brandend gevoel.
• De pijn houdt vaak wekenlang aan.
• De pijn is niet te verhelpen met gewone pijnstillers zoals paracetamol.
• Het pijnlijke gebied voelt koud aan.

Neuropathische pijn wordt veroorzaakt door beschadiging van een zenuw. Dit kan verschillende oorzaken hebben, zoals een beknelling van de zenuw door een ongeval of een hernia.

Ook een ontsteking of infectie zoals zona kan de oorzaak zijn. Neuropathische pijn komt bovendien vaker voor bij mensen met diabetes mellitus (suikerziekte). Helaas is er niet altijd sprake van een duidelijke oorzaak, zoals bij aangezichtspijn.

Er bestaan verschillende soorten neuropathische pijn, afhankelijk van de locatie. Enkele voorbeelden zijn:

• Trigeminusneuralgie (aangezichtspijn)
• Mortons neuralgie (zenuwpijn van de voet)
• Carpaletunnelsyndroom (zenuwpijn in de pols)
• Ischias (zenuwpijn van de rug)
• Fantoompijn

Bij aangezichtspijn is de nervus trigeminus, die gevoelsprikkels van het gezicht naar de hersenen stuurt, beschadigd. Dit leidt tot intense pijn in het gezicht, vaak aan één zijde van het voorhoofd, de neus of onderkaak. De pijn kan worden uitgelokt door koude, slikken of praten. De oorzaak van aangezichtspijn is niet gekend. Vaak wordt aangeraden het gezicht goed te beschermen tegen koude met een sjaal. De aandoening kan behandeld worden met medicatie of een ingreep.

Bij mortons neuralgie, oftewel zenuwpijn van de voet, is er een zenuw tussen de middenvoetsbeentjes gekneld geraakt. Dit kan komen door een slechte doorbloeding, bijvoorbeeld als gevolg van overbelasting, maar ook afwijkingen aan de voet zoals een doorgezakte voet kunnen de oorzaak zijn. Personen met mortons neuralgie hebben vooral last van pijn aan de voorvoet of tenen.

Bij het carpaletunnelsyndroom (CTS) is er sprake van zenuwpijn door beknelling van een handzenuw in de pols. Dit leidt tot tintelingen, verminderde kracht in de vingers of hand- en zenuwpijn.

Ischias is rugpijn die vanuit de bil uitstraalt naar het been. Hierbij is de rugzenuw gekneld geraakt, bijvoorbeeld door een zwangerschap of bevalling, maar ischias kan ook ontstaan door te zwaar tillen, een hernia of een tumor.

Fantoompijn is pijn in een geamputeerd lichaamsdeel. Hoewel het lichaamsdeel niet meer aanwezig is, ervaart men hier toch pijn. De oorzaak hiervan is nog niet volledig gekend. Er wordt verondersteld dat de zenuwen ‘denken’ dat het lichaamsdeel nog aan het lichaam zit, waardoor ze pijnprikkels doorgeven.

Neuropathische pijn is niet altijd eenvoudig te behandelen. Maar met enkele adviezen en eventueel pijnmedicatie is het wel veel beter te verdragen.

Wat kun je zelf doen tegen neuropathische pijn?

Neuropathische pijn kan verergeren als je de huid aanraakt of als deze in contact komt met koude lucht. Probeer dit dus zoveel mogelijk te vermijden en draag voldoende warme kleding om je te beschermen tegen de koude. Om ervoor te zorgen dat je fit blijft en je spierkracht behoudt, is het belangrijk dat je blijft bewegen, ook al heb je pijn. Ga echter niet te ver en stop als je merkt dat hierdoor de pijn net toeneemt.

Daarnaast kan de pijn verminderen door jezelf af te leiden en te ontspannen. Blijf daarom zeker doorgaan met je dagelijkse activiteiten zodat je zo weinig mogelijk stilstaat bij de pijn. Houd er rekening mee dat de pijn zeer vervelend is, maar geen kwaad kan.

Ga echter altijd naar je huisarts als de pijn intens is, lang aanhoudt, toeneemt of regelmatig terugkomt.

Medicatie tegen neuropathische pijn

Als je de huisarts raadpleegt voor neuropathische pijn, zal deze in eerste instantie medicatie voorschrijven. Gewone pijnstillers zoals paracetamol, NSAID’s of opioïden zijn vaak niet voldoende om neuropathische pijn te behandelen. Daarom schrijft de huisarts medicatie voor die specifiek gericht is op de overprikkeling van zenuwen of hersenen.

Vaak worden geneesmiddelen voor epilepsie of depressie gebruikt bij de behandeling van neuropathische pijn. Deze geneesmiddelen remmen namelijk de signaaloverdracht van pijnprikkels in de zenuwen, waardoor het pijnsignaal vermindert. Houd er echter rekening mee dat het effect van deze medicatie pas na enkele weken merkbaar is.

Enkele voorbeelden van medicatie tegen neuropathische pijn zijn:

• Amitriptyline
• Nortriptyline
• Pregabaline
• Carbamazepine
• Gabapentine
• Tramadol

Amitriptyline en nortriptyline (voor ouderen) zijn antidepressiva. Je huisarts zal deze geneesmiddelen echter niet voorschrijven als je last hebt van hartproblemen, dementie, plasproblemen of epilepsie. De belangrijkste bijwerkingen van deze medicatie zijn sufheid en een droge mond.

Pregabaline is een geneesmiddel tegen epilepsie dat de informatieoverdracht van de zenuwen in de hersenen beïnvloedt. De bijwerkingen hiervan zijn slaperigheid, hoofdpijn en duizeligheid.

Carbamazepine en gabapentine beïnvloeden eveneens de informatieoverdracht van de zenuwen in de hersenen en werken goed tegen aangezichtspijn. Ook hiervan zijn de bijwerkingen slaperigheid en duizeligheid.

Tramadol is een pijnstiller met morfine, die wordt voorgeschreven bij intense pijn. Nadeel van tramadol is dat het veel bijwerkingen geeft en snel verslavend werkt.

Bij lokale pijn kan de huisarts een pleister met lidocaïnecrème of -zalf voorschrijven. Deze middelen verdoven de huid plaatselijk en tijdelijk.

Helaas is het effect van medicamenteuze behandeling van neuropathische pijn vaak beperkt: slechts de helft van de patiënten heeft baat bij een bepaald geneesmiddel. Daarnaast is het effect onvoorspelbaar en kan dit, afhankelijk van het gebruikte middel, enkele weken op zich laten wachten. Indien één geneesmiddel onvoldoende helpt, kan je arts een combinatie van middelen met een verschillend werkingsmechanisme voorschrijven.

Risico’s en bijwerkingen

Pijnstillers met opium en morfine zoals tramadol brengen het risico op afhankelijkheid en ontwenningsverschijnselen met zich mee, daarom mogen deze middelen niet voor chronisch gebruik worden ingezet. Bijwerkingen komen helaas vaak voor en kwetsbare ouderen zijn gevoeliger voor het ontwikkelen hiervan. Daarom wordt er steeds gestart met een lage dosering en wordt deze geleidelijk verhoogd om de bijwerkingen te beperken. Kwetsbare ouderen worden in het begin wekelijks gecontroleerd.

Alternatieve behandelingen tegen neuropathische pijn

Als deze geneesmiddelen onvoldoende werken of te veel bijwerkingen veroorzaken, kan je huisarts ook alternatieve behandelingen voorschrijven. Voorbeelden hiervan zijn:

• Een injectie met een ontstekingsremmer
• Medicatie toedienen in het ruggenmerg via een katheter
• Bij een hernia kan een anesthesist de werking van de zenuw blokkeren met een injectie
• Een pleister met capsaïcine, waardoor de lokale huid 1 tot 2 weken gevoelloos wordt. Echter, niet alle huisartsen zullen hiervoor kiezen aangezien hiervan veel bijwerkingen zijn gemeld.
• Als je moeite hebt met het behouden van een actieve levensstijl omdat je veel pijn hebt, kan je huisarts je doorverwijzen naar een kinesitherapeut, zodat je samen met hem of haar je beweeggedrag structureel kunt aanpassen.
• Ook kun je worden doorverwezen naar een psycholoog als je veel last hebt van chronische pijn en hierdoor je dagelijkse activiteiten niet normaal kunt uitvoeren. Met cognitieve gedragstherapie worden technieken aangeleerd om beter om te gaan met de pijn.
• Tot slot is een behandeling met cannabis mogelijk als de andere behandelingen geen effect hebben. Dit wordt echter uitsluitend toegepast bij personen met chronische en intense pijn; en na overleg met deskundigen.

Mogelijk kan Dokteronline.com je helpen met neuropathische pijn. Op onze website kun je een consult regelen met een geregistreerde EU-arts, die je verder kan helpen met je klachten en indien nodig de juiste behandeling zal voorschrijven.

https://www.pijn.nl/locatie-van-pijnsymptomen/algemene-pijnsyndromen/neuropatische-pijn.html

https://www.farmacotherapeutischkompas.nl/bladeren/indicatieteksten/neuropathische_pijn

https://www.thuisarts.nl/zenuwpijn/ik-heb-zenuwpijn